Parotis Bezi; Tükürük bezlerini etkileyen patolojik herhangi bir durumun olup olmadığının anlaşılması ve doğruluğunun tespit edilmesi için çekilen incelemelerden biridir.
Parotis Bezi Ultrasonografisi ile radyolojik tetkik uzun yıllardır yapılmakta olan ve halen ciddi anlamda teşhis koymaya yarayan medikal cihazlardır. Ultrasonografi tetkiki baş-boyun bölgesi değerlendirmelerinde çok önemli bilgiler sunar.
Tükürük bezinde gelişen anomaliler ultrason cihazı ile yüksek frekanslarda tespit edilmektedir. Bunun yanı sıra tükürük bezinde iyi huylu veya kötü huylu tümörlerin teşhis edilmesinde de önemli rol oynar.
Parotis bezi tükürük bezlerinden biridir. Parotis bezi üst azı dişlerinin etrafından dilin alt kısmından öne doğru tükürük salgılar. Bunların dışında dudaklar yanakların iç kısımları ve ağız ile boğaz arasındaki bölümlerde de yüzlerce küçük tükürük bezleri bulunur.
Tükürük, tükürük bezleri tarafından salgılanır. Tükürük sıvısının çok önemli görevleri vardır. Yağlama, koruma, tamponlama ve temizleme görevleri bulunur. Dişlerin tamamının korunması ağız içinde oluşabilecek antibakteriyel aktivasyon tat alma ve sindirim sistemi tükürük salgılanması ile ilgilidir.
Radyolojik incelemelerde baş ve boyun bölgesindeki büyük tükürük bezleri incelemesinde bakılır. Bu tükürük bezleri ağız etrafında konuşlanır. Her birinin farklı fonksiyonel görevleri vardır. Küçük tükürük bezlerinin sayısı 1000 adet civarındadır.
Baş-boyun bölgesinde kümeler halinde bulunur. Tükürük bezi kanserinin incelenmesinde, radyolojik görüntülenmesi uygulanır. Difüzyon ağırlıklı bu görüntüleme tümörün olup olmadığı konusunda açıklayıcı bilgi verir.
Bilgisayarlı tomografi ile incelendiğinde ise tümörün etrafındaki komşu dokuların tümörden ne kadar etkilenip etkilenmediği teşhis edilir. Tükürük bezi tümörlerinin incelenmesinde parotis bezi radyolojik tetkiki tümörün varlığını tespit eder ve tedavi olarak genellikle cerrahi müdahale uygulanır.
Tükürük insan vücudunda tat almayı kolaylaştıran ağız içini nemli tutan sindirimi kolaylaştıran ve bununla birlikte diş minesini koruyan organlardır. Bunun yanı sıra bakterilere karşı da vücudu koruma etkisi vardır.
Parotis bezi şişmesi sıvı kaybı, stres, psikolojik sıkıntılar, bazı ilaçların yan etkileri, radyoterapide alınan ışınlar, kronik tükürük bezi enfeksiyonları ve anemiye bağlı durumlarda tükürük miktarı azalarak şişme görülür.
Tükürük bezleri küçük ve büyük olmak üzere 2 farklı tipte bulunur. Büyük tükürük bezleri 3 çifttir. Bunlar yanakta, kulakların ön kısmında ve çenenin altındadır. Küçük tükürük bezleri ise binlerce sayıda olup ağız içine yayılmış durumdadır. Parotis bezi şişmesi en fazla enfeksiyon durumunda görülür. Bunun dışında tükürük bezi taşları, iyi veya kötü huylu tümörler sebebiyle şişme görülür.
Tükürük bezleri 2’ye ayrılır. Bunlar büyük ve küçük tükürük bezleridir. İnsanlarda 3 çift büyük tükürük bezi bulunur. Bunlar parotis kulak altında, Submandibuler çene altında ve Sublingual dilin altında bulunan tükürük bezleridir. Büyük tükürük bezleri olan bu bezler ağız boşluğunun dış kısmında bulunur ve salgılarını kanal yolu ile ağız içine akıtır.
Küçük tükürük bezleri sayıları ise 600 ile 1000 arasında değişir. Küçük tükürük bezleri bulundukları bölgeye göre isimlendirilir. Dilin her tarafında salgı kanalları halinde bulunurlar. Parotis tükürük bezi dış kulağın alt ve ön kısmında bulunur. Parotis tükürük bezleri içinde en büyük olanıdır. Ağırlığı yaklaşık olarak 28 gram civarındadır.
Partois bezi tümörleri nedeniyle ameliyat olan hastalar genellikle 2 gün hastanede yatırılır ve taburcu olur. Ameliyattan sonra ameliyat bölgesindeki kan ve sıvı birikimi dışarıya diren ile boşaltılır. Diren genellikle 24 saat ile 48 saat arasında hastada kalır.
Daha sonra çıkartılır. Ancak o bölgeden kan birikmesi olmasını önlemek için özel bir pansuman uygulanır ve bu pansuman 3-4 gün hasta da kalır. Hastaya operasyon sırasında atılan dikişler yaklaşık 1 hafta sonra cerrah tarafından alınır. Bu süre içinde 3-4 defa pansuman olması yeterli kabul edilir.
Bu ameliyatlarda tek taraflı çıkartılması söz konusu olmuş ise tükürük yetersizliği ve ağız kuruluğu gibi hastada sorunlar oluşmaz. Çünkü ağız içinde yüzlerce tükürük bezi bulunduğundan diğerleri bu işlevi fazlasıyla üstlenir.
Ancak bu ameliyatda 5- 6 ay sonra frey sendromu olarak nitelendirilen bir sorun ortaya çıkabilir. Bu da yemek yerken yüzün ameliyat olan kısmında kızarıklık ve terleme biçiminde kendini gösterir bunun nedeni ise tükürük bezine giden tükürük üretimi liflerin ciltte bulunan tel bezine ulaşmasından kaynaklanır.
Her hastada görülmeyen bir durum olmasına rağmen bu bazı hastalarda ameliyattan sonra oluşur. Ancak bu hastayı olumsuz olarak etkilemez. Tümör ameliyatlarında sonra kulağın dış kısmında veya alt kısmına doğru bir çukur oluşabilir. Bu da zaman içinde dokunun kendisini yenilemesi ile düzelir.
Gerek parotis bezi radyolojik görüntüleme fiyatı gerekse operasyon fiyatları hekimle veya görüntülemenin yapılacağı merkezle randevu alınarak görüşülmelidir. Bunun dışında bilgi öğrenmek çok mümkün değildir. Bu tür tetkiklerde çok fazla olmasa da belli oranda fiyat farklılıkları olabilir.
O nedenle fiyatı konusunda en doğru bilgiyi birinci ağızdan öğrenmek en doğru yöntemdir. Görüntüleme merkezlerinde bunun fiks mönü bir fiyatı vardır. Özel sağlık sigortası kapsamında indirim veya sosyal güvenlik kurumu kapsamında ücretsiz yapılması mümkündür.
Operasyon fiyatı konusunda ise en doğru bilgiyi operasyonu yapacak olan hekimle görüşerek bilgi sahibi olunmalıdır. Parotis bezi fiyatları 2026 hakkında detaylı bilgi almak için bize ulaşınız.
En sık; kulak önü/kulak altı bölgede şişlik, ele gelen kitle, ağrı-hassasiyet, çiğnerken artan rahatsızlık, tekrarlayan tükürük bezi iltihabı şüphesi, tükürük kanalında tıkanıklık veya taş düşünülmesi ve parotis kaynaklı tümör şüphesinde istenir. Boyun ultrasonunun bir parçası olarak da planlanabilir.
Birçok taş ultrasonla saptanabilir; özellikle bez içindeki ve kanalın bez yakınındaki bölümlerindeki taşlar daha görünür olur. Ancak taş çok küçükse ya da kanalın bazı derin kısımlarındaysa ultrasonla kaçabilir. Şikâyet güçlü olup ultrason net değilse hekim ek değerlendirme isteyebilir.
Yemekle birlikte tükürük üretimi artar. Eğer tükürük kanalı tıkalıysa (taş, darlık veya yoğun sekresyon gibi) tükürük dışarı akamaz ve bez basıncı artarak şişlik ve ağrı yapabilir. Bu tarif, tükürük bezi kanal tıkanıklıklarında oldukça tipiktir ve ultrason ilk basamak incelemelerden biridir.
Hayır. Parotis bezinde kitlelerin önemli bir kısmı iyi huylu olabilir. Ultrason; kitlenin boyutu, sınırları, iç yapısı ve bazı ek özellikleriyle risk hakkında ipucu verir ama tek başına kesin tanı koymaz. Şüpheli bulgu varsa hekim, tanıyı netleştirmek için genellikle biyopsi (iğne ile örnekleme) veya ileri görüntüleme planlayabilir.
Radyolog; kitlenin şekli, kenar düzeni, iç yapısı (solidğ, kistik/solid), komşu dokularla ilişkisi ve gerekirse Doppler ile kanlanma özelliklerini değerlendirir. Bu bulgular risk sınıflamasına yardımcı olur. Ancak kesin ayrım çoğu zaman patoloji (biyopsi) sonucuyla netleşir.
Ağrılı değildir ve genellikle özel bir hazırlık gerekmez. Kulak önü–altı bölgeye jel sürülür ve probla dışarıdan tarama yapılır. Bez iltihaplı ve hassassa prob baskısı rahatsız edebilir; bu durumda uygulayan kişiye söylemek yeterlidir.
Çoğu hastada 5–15 dakika içinde tamamlanır. Kitle/taş şüphesinde ayrıntılı ölçüm ve kanal değerlendirmesi yapılırsa süre uzayabilir. Aynı seansta lenf bezleri de değerlendirilecekse süre biraz daha artabilir.
Gerektiğinde bakılabilir. Özellikle kitle şüphesinde veya enfeksiyon tablolarında parotis çevresi ve boyun lenf bezleri, hastalığın yayılımı/reaksiyonu açısından değerlendirilebilir. Bu, raporda klinik soruya göre planlanan bir detaydır.
Ultrason raporu radyoloji tarafından hazırlanır; ancak klinik yorum ve tedavi planı genellikle KBB (kulak burun boğaz) uzmanı tarafından muayene ve şikâyetlerinizle birlikte yapılır. Gerekirse yüz cerrahisi, genel cerrahi veya ilgili branşlar da sürece dahil olabilir.
Her zaman değil. Parotis bölgesinde lenf bezleri, cilt altı yağ dokusu, enfeksiyonlar veya farklı yumuşak doku oluşumları da şişlik yapabilir. Ultrason bu ayırımı yapmada en pratik ve güvenli yöntemlerden biridir.
